آلکاپتونوریا (Alkaptonuria)

شرح بیماری:
آلکاپتونوریا یک بیماری وراثتی است که باعث سیاه شدن رنگ ادرار در زمان مجاورت با هوا می شود. آکرونوزیس، افزایش تدریجی قطعات سیاه در بافت های پیوندی از قبیل غضروف و پوست بوده و جزء مشخصه های این اختلال است. این رنگی شدن آبی تیره معمولا بعد از سن ۳۰ سالگی بروز می کند. افراد با بیماری آلکاپتونوریا علائمی مانند تورم مفاصل، به ویژه در ستون فقرات و مفاصل بزرگ ایجاد میکنند که به هنگام بزرگسالی آغاز می شود. سایر خصوصیات این وضعیت می تواند شامل مشکلات قلبی، سنگ های کلیه و سنگ های پروستات باشد.

فراوانی:
این حالت کمیاب بوده و ۱ نفر از هر ۲۵۰هزار تا یک میلیون نفر در جهان تحت تاثیر قرار می دهد. آلکاپتونوریا بیشتر در مناطق خاصی از اسلوواکی(که بروز آن حدود ۱ نفر از هر ۱۹هزار نفر است) و جمهوری دمینیکان رایج است.

تغییرات ژنتیکی:
جهش هایی در ژن HGD سبب آلکاپتونوریا می شود. ژن HGD ساختارهایی را برای ساخت آنزیمی بنام هموجنتیسات اکسیداز فراهم می کند. این آنزیم به شکستن آمینواسیدهای فنیل آلانین و تیروزین که قطعات ساختاری مهم پروتئین ها هستند کمک می کند. جهش در ژن HGD نقش های آنزیم را در این فرآیند مختل می کند. در نتیجه ماده ای بنام هموجنتسیک اسید که در اثر فنیل آلانین و تیروزین های شکسته شده تولید شده است، در بدن تجمع می یابد (شکسته شدن ناقص این آمینواسیدها سبب تولید این ماده می شود). هموجنتسیک اسید اضافی و ترکیبات مربوطه در بافت های پیوندی رسوب می کنند که سبب تیرگی پوست و غضروف می شود. در طول زمان افزایش این ماده در مفاصل منجر به تورم مفاصل می شود. هموجنتسیک اسید همچنین در ادرار دفع می شود و هنگامی که در معرض هوا قرار گیرد ادرار را به رنگ تیره در می آورد.

الگوی وراثت:
این وضعیت با الگوی اتوزومی مغلوب به ارث می رسد. بدین معنی که هر دو کپی از ژن در هر سلولی جهش ها را دارد. والدین افراد دارای وضعیت اتوزومی مغلوب هرکدام یک کپی از ژن جهش یافته را حمل می کنند، اما خود علائم و نشانه های این وضعیت را نشان نمی دهند.

تشخیص و مدیریت بیماری:
آلکاپتونوریا به دلیل کمبود هموجنتیسات ۱ و ۲-داکسیژناز ، آنزیمی که هموجنتسیک اسید را به مالئیل استواستیک اسید در مسیر نزولی(تجزیه) تیروزین تبدیل می کند ایجاد می شود. سه مشخصه عمده ی آلکاپتونوریا وجود HGD در ادرار (قطعات آبی تیره در بافت پیوندی) و التهاب مفاصل ستون فقرات و مفاصل بزرگتر می باشند. اکسیداسیون HGD دفع شده در ادرار، محصولات ملانین مانندی را تولید می کند و سبب تبدیل ادرار به رنگ تیره ی ثابت می شود. آکرونوزیس تنها بعد از ۳۰ سالگی رخ می دهد. التهاب مفاصل غالبا از سومین دهه آغاز می شود. سایر علائم شامل برداشته شدن رنگ دانه ها،کلسی فیکیشن دریچه آئورت یا میترال یا برگشت و گاها اتساع آئورت، سنگ کلیه و سنگ پروستات می باشد.

ممکن است شما دوست داشته باشید مطالب بیشتر از این نویسنده

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

هفده − شانزده =