مشاوره ژنتیک : مادر 38 ساله با فرزند قبلی با فنوتیپ تریزومی 18

مشاوره ژنتیک:

مشاوره گیرنده:

مادر ۳۸ ساله با فرزند قبلی با فنوتیپ تریزومی ۱۸

اولین مشاهدات:

یک خانم ۳۸ ساله برای نمونه گیری پرزهای کوریونی مراجعه کرده است؛ سابقه زایمان همراه با یک حاملگی قبلی به صورت مرده زائی یک نوزاد دختر در زمان زایمان کامل می باشد. خانم بیان می کند که بررسی ها در آن زمان نشان داده است که بچه به دنیا آمده دچار تریزومی ۱۸ بوده است. زن چنین شرح می دهد که نوزادش دارای مشت گره کرده (clenched hands)، کف گرد هر دوپا (club foot) بوده است، و سونوگرافی های قبل زایمان نشان داده که بچه فاقد معده بوده است. اما در حال حاضر پرونده پزشکی وجود ندارد.

مشاوره:

زمانی که خانمی یک حاملگی با تریزومی ۱۸ داشته باشد خطر رخداد این اختلال در فرزند بعدی اش ۲٫۵ برابر (دو نیم برابر) بیشتر از خانم های هم سن خود در جامعه عادی می باشد. خطر رخداد مجدد برای اختلالات دیگر آنیوپلوئیدی در فرزند بعدی اش ۱٫۸ برابر بیشتر از خانم های هم سن خود در جامعه عادی می باشد.

فرض بر این است که این افزایش خطر در این افراد به علت موزائیسم لاین زایشی برای وجود سلول های دارای تریزومی (برای رخداد تریزومی مشابه در فرزند بعدی برای مثال در مورد بیان شده رخداد تریزومی ۱۸ در فزرند بعدی) و خطر بالاتر برای ایجاد عدم جدا شدن صحیح در میوز (برای رخداد آنیوپلوئیدی های دیگر در فرزند بعدی برای مثال در مورد بیان شده رخداد تریزومی ۱۳ یا ۲۱ در فرزند بعدی).

به این علت که تریزومی ۱۸ به صورت کلی حتی در بین خانم های با سن بالا شیوع کمی دارد ، در مورد خانم بیان شده در مثال بالا با توجه به سن و سابقه بارداری احتمال رخداد تریزومی ۱۸ با وجود اینکه ۲٫۵ برابر خانم های جامعه عادی هم سن خود می باشد (۳۸ ساله های دیگر) به میزان ۱ در ۲۳۰ می باشد. خطر برای سندرم داون برای فرزند بعدی خانم بیان شده در مثال بالا با توجه به سن و سابقه بارداری برابر با ۱ در ۶۵ می باشد.

در مورد بیان شده نمونه گیری پرزهای کوریونی یا آمنیوسنتز می تواند اطلاعات دقیق در مورد کاریوتایپ جنین به ما بدهد.

مشاهدات بعدی:

زن در هفته ۱۲ بارداری آزمایش نمونه برداری از پرزهای کوریونی را انجام داده است و نتیجه کاریوتایپ به صورتX46,XXXبوده است. اما بررسی های سونوگرافی در هفته ۲۸ ام بارداری نشان دهنده فنوتیپ هایی مثل مشت های گره کرده، کف پاهای گرد، آرواره پائین و چانه کوچک، فقدان معده و حجم افزایش یافته مایع می باشد.

مشاوره:

کاریوتایپ جنین نرمال است اما مشاهدات سونوگرافی نشان دهنده رخداد مجدد بیماری فرزند قبلی در این جنین می باشد. فنوتیپ تریزومی ۱۸ گاها علائم بیماری توالی دفورماسیون آکنزی جنینی (Fetal akinesia deformation sequence) را تقلید می کند، اختلالی که در آن  به علت کم تحرکی جنین در رحم سفتی مفاصل(arthrogryposis multiplex congenita) ایجاد می شود. توالی دفورماسیون آکنزی جنینی یک اختلال هتروژن می باشد. علل این اختلال می تواند شامل اختلالات سیستم عصبی مرکزی یا محیطی، اختلال عضلات، اختلال بافت هم بند، اختلالات عروقی داخل رحمی، بیماری های مادر و کمبود فضای داخل رحمی باشد. در اغلب موارد در صورت ایجاد این بیماری در کودکان احتمال رخداد مجدد در فرزندان بعدی کم می باشد، برخی از موارد این اختلال به علت ناهنجاری های کروموزومی یا جهش در ژن هایی می باشد که الگوی توراث اتوزوم غالب، اتوزوم مغلوب، وابسته به ایکس یا میتوکندریایی دارند.

بررسی مدارک پزشکی بیمار برای محاسبه دقیق احتمال رخداد مجدد اختلال در فرزندان بعدی (در صورت امکان) بسیار مهم می باشد. اطلاعات مهم که باید وجود داشته باشد این است که آنالیز کروموزومی انجام شده است یا خیر و یا اینکه تشخیص دقیق تریزومی ۱۸ توسط معاینات فیزیکی انجام شده است یا خیر.

مشاهدات مرحله بعد:

مدارک پزشکی حاملگی قبلی پیدا شده است. جنین به دنیا آمده گرفتگی مفاصل اصلی و چانه کوچک داشته است. ارگان های داخلی معاینه نشده بودند. بیوپسی پوست برای آنالیز کروموزومی گرفته شده اما سلول ها در آزمایشگاه رشد نکرده اند و امکان گرفتن کاریوتایپ وجود نداشته است. در مدارک پزشکی عنوان شده است که تشخیص افتراقی شامل تریزومی ۱۸ به همراه طیفی از اختلالات بوده است که مشکوک به توالی دفورماسیون آکنزی بوده اند.

مشاوره:

در این موارد اعتماد کامل به گزارشات بیمار خطرناک می باشد. در حالیکه بیمار بیان کرده بود که اختلال فرزند قبلی تریزومی ۱۸ بوده است اما اصلا خاطرنشان نکرده بود یا متوجه نشده بود که تشخیص بیماری شامل یک بیماری احتمالی دیگر نیز بوده است. بدون مدارک پزشکی دقیق که نشان دهنده تریزومی ۱۸ در فرزند قبلی می باشد، تمام احتمالات بیماری های ممکن دیگر نیز باید مد نظر باشد.

ارجاع برای بررسی های ژنتیکی در این بارداری باید انجام شود. تعداد زیادی اختلال ژنتیکی وجود دارند که می توانند به توالی دفورماسیون آکنزی منجر بشوند. به همین دلیل بعد از وضع حمل باید بررسی های ژنتیکی بر روی نوزاد انجام شود.

مشاهدات مرحله بعد:

پرسش های بیشتر از مادر مشخص کرد که او و همسرش خویشاوند درجه سه هستند.

مشاوره:

تاریخچه ازدواج هم خونی باعث افزایش احتمال وجود یک اختلال اتوزوم مغلوب به عنوان عامل این ناهنجاری جنین را افزایش می دهد. این اطلاعات می تواند برای تشخیص بهتر کمک کننده باشد. اما باید در نظر داشته باشیم که در صورت مشخص بودن قطعی الگوی توارثی باز هم دلیل اصلی ژنتیکی بدون بررسی های بیشتر امکان پذیر نمی باشد زیرا این اختلال یک اختلال هتروژن می باشد. شایع ترین اختلال اتوزوم مغلوب که می تواند در آکنزی جنینی نقش آفرین باشد آتروفی نخاعی ماهیچه ای (SMA) به علت جهش های ژن SMN1 می باشد. میزان رخداد آتروفی نخاعی ماهیچه ای در بین گروه های نژادی مختلف، متفاوت می باشد. جهش به صورت بودن حذف های هموزیگوت اگزون های ۷ و ۸ ا ژن SMN1 در ۹۵ تا ۹۸ درصد از بیماران مشاهده می شود. مابقی بیماران هتروزیگوت های مرکب برای این حذف و جهش های نقطه ای در ژن SMN1 می باشند.

مشاهدات نهایی و نتیجه:

آنالیز های DNA به دست آمده از کشت آمنیوسنتز نشان داد که این جنین برای جهش های اگزون های ۷ و ۸ ژن SMN1 هوموزیگوت می باشد.

 

 

ممکن است شما دوست داشته باشید مطالب بیشتر از این نویسنده

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

پنج + 15 =

error: کپی برداری ممنوع می باشد.ایران ژنتیک